Binh luan bong da tieng Viet: Nghe thuat choi chu va cam xuc tren song truc tiep

Hang trieu khan gia Viet Nam ngoi truoc man hinh moi cuoi tuan. Khong chi de xem cac ngoi sao chay tren san co. Ho lang nghe giong noi quen thuoc cua nhung nguoi ke chuyen tu phong thu. Binh luan bong da tieng Viet da tro thanh mot phan khong the thieu trong van hoa the thao nuoc nha. No khong don thuan la tuong thuat dien bien tran dau. Do la su ket hop giua kien thuc chuyen mon sau rong, von tu phong phu va kha nang tao ra nhung cau noi di vao long nguoi.

Mot binh luan vien gioi phai doc vi tinh huong trong tich tac. Khi Quang Huy thot len "bong di nhu mot vien dan" tu cu sut cua Roberto Carlos nam 1997, ca trieu nguoi cung rung minh. Cum tu ay khong chi ta toc do. No goi gon suc manh va su chinh xac den kho tin. Trong mot tran derby Manchester nam 2012, binh luan vien Vu Quang Huy tung noi: "Duong bong cua Scholes nhu duoc do bang thuoc ke". Moi cau noi deu mang dau an rieng. Khong ai bat chuoc duoc. Do la ly do hon 70% khan gia trong mot khao sat cua VTC nam 2019 cho biet ho chon kenh chi vi giong binh luan.

Suc hut cua binh luan bong da tieng Viet nam o cach su dung tu ngu dam chat van hoa dan gian. Ban se nghe thay "nuoc di nhu rong bay phuong mua" hay "pha bong nhu che tre". Nhung hinh anh gan gui voi nguoi nong dan, nguoi lao dong. Khi cau thu re bong qua ba hau ve, binh luan vien co the goi do la "mua riu qua mat tho". So sanh ay vua hai huoc vua sau cay. No khong xuat hien trong bat ky giao trinh binh luan nao tren the gioi. Do la sang tao thuan Viet.

Mot dac diem khac la tinh khuech dai cam xuc. Trong tran chung ket AFF Cup 2018, khi Duc Huy ghi ban, giong cua binh luan vien gan nhu vo oa: "Oi troi oi, bong vao roi! Khong the tin noi!" Su that tha ay xoa nhoa khoang cach giua nguoi noi va nguoi nghe. Khan gia khong chi xem bong da. Ho cung trai qua tung phut thang hoa va vo mong voi chinh nguoi binh luan. Mot nghien cuu nho cua Dai hoc Khoa hoc Xa hoi va Nhan van nam 2020 chi ra rang tan suat su dung tu cam than trong cac tran dau lon len toi 40 cau moi hiep. Con so do cao gap ba lan so voi binh luan tieng Anh tren kenh Sky Sports.

Ky thuat choi chu cung duoc day len cao. Cac binh luan vien thuong dung diep am, van de cau noi de thuoc. Vi du: "Messi nhu ma men tren co" hay "Ronaldo nhay cao hon ca cot doc". Trong mot tran Sieu kinh dien nam 2017, cau noi cua Anh Tuan ve Sergio Ramos: "Anh ta dung do, khong phai mot hau ve, ma la mot buc tuong thanh" da duoc chia se hon 50.000 lan tren Facebook chi trong vong 24 gio. Nhung cau noi ay song lau hon ban than tran dau. Chung tro thanh meme, thanh cau cua mieng trong gioi tre.

Khong phai ai cung co the dung duoc truoc micro suot 90 phut. Dang sau moi binh luan vien la hang gio nghien cuu doi hinh, phong cach choi, lich su doi dau. Hong Phuc, mot trong nhung cay viet ky cuu cua VOV, tung noi trong mot cuoc phong van kin rang ong danh toi 4 tieng moi ngay chi de xem lai bang ghi nhung tran cu. Ong ghi chep ti mi tung pha kien tao, tung loi vi tri. Khi tran dau dien ra, nhung chi tiet nho nhat deu duoc long ghep. Khan gia nghe ma tuong nhu nguoi binh luan dang doc suy nghi cua cau thu.

Su phat trien cua mang xa hoi da thay doi cach binh luan duoc tieu thu. Ngay nay, nhung clip "highlights" duoc ghep voi giong binh luan Viet thu hut hang chuc trieu luot xem. Kenh YouTube "Bong da truc tiep TV" tung co mot video cat doan binh luan ve sieu pham cua Zlatan Ibrahimovic nam 2013. Giong noi dac trung cua Vu Quang Huy khi ay la "cu xe dap chong nguoc, trai bong di vao goc chet, thu mon chi biet dung nhin" da mang ve 12 trieu luot xem trong mot thang. So lieu nay cho thay suc lan toa khung khiep cua binh luan bong da tieng Viet tren khong gian so.

Tuy nhien, nghe nay cung doi mat voi nhieu thach thuc. Ap luc tu khan gia ngay cang lon. Mot binh luan vien co the bi chi trich du doi neu goi sai ten cau thu hoac ung ho doi bong mot cach thien vi. Nam 2018, mot vu tranh cai no ra tren Twitter khi binh luan vien Anh Tuan noi "cau thu Viet Nam chay nhu vat vo" trong tran giao huu. Dong comment chi trich len toi 8.000 trong 2 tieng. Anh phai xin loi truc tiep tren song. Dieu do cho thay nguoi nghe khong chi thu dong tiep nhan. Ho la nhung chuyen gia nghiep du, san sang dua ra phan xet sau moi cau noi.

Binh luan bong da tieng Viet cung dang dan chuyen nghiep hoa. Cac dai nhu VTVcab, K+ deu co doi ngu binh luan rieng, duoc dao tao bai ban. Ho hoc cach chon tu, cach ngat nghi, cach su dung giong tram bong. Mot binh luan vien tre ten Minh Hai, tung doat giai nhat cuoc thi "Giong vang the thao" nam 2021, chia se rang anh danh hai tieng moi ngay de luyen doc cac bai bao va tap noi truoc guong. Phai mat ba nam lan lon trong nghe, anh moi dam dam nhan mot tran derby thanh London. Su ky luat ay tao ra chat luong dong deu.

Nhin ve tuong lai, binh luan bong da tieng Viet se con phat trien manh me hon nho AI va livestream. Nhung cong nghe khong the thay the duoc su tinh te cua con nguoi. Mot thuat toan co the tuong thuat chinh xac dien bien, nhung khong the noi "bong di nhu co phep mau" mot cach tu nhien. Cam xuc, su hom hinh, von tu dan gian la thu khong the ma hoa. Hon 40 nam ke tu ngay Le Minh Hieu dan dat khan gia qua song radio, binh luan bong da tieng Viet van la mon an tinh than dac san. Moi cuoi tuan, khi tieng coi khai cuoc vang len, hang trieu nguoi lai lang nghe. Ho cho doi mot cau noi de doi, mot pha choi chu bat ngo. Va nhung binh luan vien, voi tat ca dam me va kien thuc, luon san sang cong hien.